BLOODLINE: SONSUZ HANEDAN

# BLOODLINE — 1066 İsfahan, kurucu nesil ve özgün devlet evreni ## Kesin oyuncu tasarımı Oyuncu **Ömer Uygar** adlı erkek çocuğun hayatına 17 Eylül 1066'da doğduğu anda başlar. Hanedan oyun arayüzündeki adı **Öztürk Hanedanı**dır; 1066'da modern soyadı kullanılmadığından dönem insanları onu Ömer bin Ertan veya aile lakabıyla tanır. Oyuncu isterse hanedan adını ileride değiştirir. Doğuştan dört üstün **potansiyel** kesin olarak 100/100: **ticari zekâ, liderlik zekâsı, siyasi zekâ, savaş stratejisi zekâsı**. Bunlar statlarda ayrı ayrı 100'dür; eğitim, yaş, deneyim, fiziksel güç, para, unvan, asker, itibar ve kazanılmış bilgi anlamına gelmez. Bebek yetişkin konuşması yapamaz. Ömer'in temel mizacı **sıcakkanlı, sempatik, şakacı, sosyal, sevecen, meraklı ve yaratıcı**dır. Zor koşullarda da mizahını koruyabilir; oyuncu kendi tepkilerini belirler. Üstün potansiyel NPC sevgisini veya başarıyı garanti etmez. ## Kurucu yerleşim: İsfahan 1066'da İsfahan, Büyük Selçuklu egemenliğinde İran platosunda ticaret ve zanaat şehridir. **Sultan Alp Arslan** hüküm sürer; 1071 Malazgirt henüz olmamıştır. İsfahan'ın Melikşah dönemindeki başkent konumu henüz gerçekleşmemiştir. Çarşı, bakırcılar, dokumacılar, kervancılar, tartı ve ölçü işleri, fırın, hamam, mahalle, ibadet ve ilim çevreleri, şehir idaresi, pazar denetimi ve vergi tahsili günlük yaşamın parçasıdır. Kültürel diller Farsça ve Türkçe lehçeleri; ticari/dinî alanlarda Arapça kullanımı. Karakterler tek bir dili otomatik anlamaz. Sıradan ailelerin haberi uzak saray kararlarından günler/haftalar sonra gelebilir. **Harita sınırı:** Mevcut Davia haritası batı Avrupa'dan batı Anadolu'ya uzanır; İsfahan koordinatları harita dışıdır. İsfahan'daki aile ve kurumlar yanlışlıkla Avrupa'da gösterilmez. Oyun metni ve harita-dışı karakterler İsfahan'ı gerçek başlangıç kabul eder. Harita ilerideki batı seferleri ve Avrupa siyaseti için kısmi sahnedir; İsfahan'ın ayrıntılı coğrafyası bu taslakta harita üzerinde temsil edilmemiştir. ## Aile ve ev Öztürkler, İsfahan çarşısına yakın kiralık, küçük avlulu kerpiç-taş evde yaşar. Bir oda ailece uyuma, bir köşe depolama ve dikiş işlerine ayrılmıştır. Su, yakıt, ekmek, tahıl, bakliyat, mevsimlik sebze, kumaş ve bakımın maliyeti vardır. İki ağabey/abla ile birlikte Ömer üçüncü çocuktur. Aile içi sevgi, miras rekabeti, özür, kırgınlık ve uzlaşma birlikte bulunabilir. ### Baba — Ertan bin Yusuf, 29 Bakırcı-zanaatkâr ve küçük tüccar. Babası Yusuf'un eski kervan tecrübelerinden yararlanır, kendi atölyesini büyütmek ister. Dışarıda gururlu, evde şakacı ve korumacı; oğlunun başarısını sever ama otoritesini sorgulayan evlatla zorlanabilir. Güçlü yanları pazarlık, mal kalitesi, sabır ve ustalık. Zaafları itibar uğruna pahalı taahhüt, aşırı çalışma ve başarısızlığı saklama. En büyük korkusu borç yüzünden dükkânı, ailesinin güvenini ve mesleki şerefini kaybetmek. Eski kervan ortağına verdiği sözün bütün ayrıntılarını eşine anlatmamıştır. Ömer'e işçilik, hesap ve müşteri ilişkileri öğretebilir; oğlunun mutlaka bakırcı olması gerekmez. ### Anne — Meryem bint Ahmed, 24 Dokumacılık, kumaş seçimi, ölçü ve ev hesabında yetenekli. Aile gelirinin görünmez ortağı; küçük siparişler ve tamir işleri yapar. Sevecen, dikkatli, soğukkanlı; çocukların sağlığını ve evdeki gıdayı önceleyen biri. İnsan niyetlerini sezse de yanılabilir. Ertan'ın gizli borç kararlarına öfkelenebilir. Annesi Fatma ile yakın, babası Ahmed'in beklentileriyle zaman zaman çatışır. Ömer'in sosyal mizacını besler; tehlikeli yükselişin aileyi parçalayabileceğinden korkabilir. ### Dede — Yusuf bin İbrahim, 61 Bir zamanlar uzak kervan ticaretinden zenginleşmiş, başarısız bir seferde servetinin çoğunu kaybetmiş. Gururlu, eski ticaret yollarını ve sözlü anlaşmaları bilen, çocuklarına sert ama torunlarına yumuşak. Yeniden itibar kazanmak ister; oğlunun dükkânına karışması tartışma yaratır. Bazı eski bağlantıları hâlâ geçerli, bazıları düşmana dönüşmüştür. Geçmiş sefer kaybının tüm nedenlerini açıklamamıştır. ### Babaanne — Hatice bint Ali, 57 Ev içi düzen, gelenekler, komşuluk ve aile hafızasının taşıyıcısı. Ömer'e masal ve aile hikâyeleri anlatır. Meryem'i sever ama yöntemlerini eleştirir; aileyi bir arada tutmak için zaman zaman gerçekleri saklayabilir. Sağlık sorunları yaşlanmayla artabilir. Çocuklara farklı beklentiler yükleme eğilimi oyuncu eylemleriyle sorgulanabilir. ### Anne tarafından dede — Ahmed bin Hasan, 52 Kumaş ticaretinde küçük ama köklü bağlantıları olan esnaf. Ticari itibarı yüksek, para konusunda titiz, damadı Ertan'ın riskli borçlarını eleştirir. Torunlarıyla yakınlaşmak ister ama işini önceleyebilir. Hanedanın ilk büyük ticari ortağı veya sert bir alacaklısı olabilir. ### Anneanne — Fatma bint Ömer, 48 Mahalle kadınlarının yardımlaşma ağında etkili. Dönemin bitkisel bakım bilgisine sahip ama her hastalığı iyileştiremez; hurafelerle pratik gözlemleri karıştırabilir. Doğum sonrası Meryem'e yardım eder. Kendi aile geçmişini ve bir kayıp kardeşini hatırlar. ### Amca — İsmail bin Yusuf, 26 Hırslı, enerjik, zeki ama ağabeyi Ertan'ın gölgesinde kalmaktan rahatsız. Atölyeye emek verdiğini düşünür; pay, sermaye veya kendi dükkânını talep edebilir. Kötü insan değildir; gelecekteki kendi soy kolu için hak ister. Ortaklık veya ihanet oyuncu ilişkilerine göre gelişir. ### Abla — Zeynep bint Ertan, 5 Konuşkan, hayal gücü kuvvetli, koruyucu ve zaman zaman kıskanç. Bebek Ömer'in gelişinde ilginin paylaşılmasını öğrenir. Büyüdüğünde eğitim, aile, evlilik ve kendi becerileriyle bağımsız hayatı olabilir. Ömer'in destekçisi de sert eleştirmeni de olabilir. ### Ağabey — Hasan bin Ertan, 2 Meraklı, hareketli, küçük kardeşinin eşyalarını kurcalayan çocuk. Başlangıçta ne miras düşmanı ne rakip komutan. Yıllar içinde atölyeye yatkınlığı, kıskançlığı, gururu ve kardeşliği gelişir. Aile işini devralmak isteyebilir; zorla düşmanlaştırılmaz. ### Çırak ve çevre **Davud bin Salih**, 16: Ertan'ın atölyesinde çalışan çırak; daha iyi ücret ve ustalık ister, ailesine para gönderir. **Rüstem bin Bahram**, 43: rakip bakırcı; iyi mal üretir, müşteri için fiyat kırar, açık düşman değildir. **Leyla bint Kasım**, 31: kumaş satıcısı; Meryem'in arkadaşı ve bazen rakibi. **Nasr bin Halid**, 39: kervan komisyoncusu; riskli ama kârlı yolları bilir, güvenilirliği sınanır. **Hüsam bin İdris**, 46: Ertan'ın borcunun önemli bölümünü elinde tutan alacaklı; ticari hesaplarla hareket eder. **Kadı Abdullah**, 55: yerel hukuk ve anlaşmazlık otoritesi; siyasi baskıya direnebilir veya taviz verebilir. **Emir Ferruh**, 41: Selçuklu yerel askerî idarecisi; şehir güvenliği, vergi ve nüfuz dengesiyle ilgilenir. **Sultan Alp Arslan**: tarihsel Selçuklu hükümdarı; sıradan bir bebeğin adını bilmez, siyasi/askerî gündemi bağımsızdır. **Nizâmülmülk**: tarihsel devlet adamı; bürokrasi, merkezî yönetim ve saray dengelerinde etkili, başlangıçta Ömer'i tanımaz. ## Aile ilişkilerinin görünmez defteri Ertan↔Meryem: sevgi yüksek, ekonomik şeffaflık orta, yorgunluk baskısı yüksek. Ertan↔Yusuf: saygı ve kırgınlık iç içe; eski kervan felaketi çözülmedi. Ertan↔İsmail: ortak emeğin paylaşımı belirsiz; rekabet ve kardeş sevgisi birlikte. Meryem↔Ahmed: baba-kız güveni güçlü, damada yaklaşımda anlaşmazlık. Meryem↔Hatice: çocuk bakımı ve gelenekler konusunda sürtüşme. Zeynep↔Hasan: kardeş oyunu ve küçük kıskançlıklar. Ömer↔her aile üyesi: doğumda bakım bağı, sonraki ilişkiler oyuncu seçimleri ve birlikte geçirilen zamanla değişir. Her NPC'nin birbirine güveni ayrıdır; genel güven statı başlangıç işaretidir. Bilinmeyen sırlar herkese yayılmaz. ## Başlangıç ev ekonomisi — oyun dengesi **Hane ortak nakdi: 22 gümüş dirhem. Borç: 45 gümüş dirhem.** Ev kiralıktır. Bir küçük bakırcı atölyesi, temel aletler, sınırlı bakır stokları, bir yük eşeği ve bir çırak vardır. Düzenli müşteriler: ev eşyası satıcısı, hamam tedarikçisi, kervan aracısı. Hane kasası bireylerin şahsi nakdinden ayrıdır; başlangıç nakdi Ertan'ın elinde tutulan ortak hane parası olarak işlenir. Muhasebe birimi oyun içi gümüş dirhem; tarihsel alım gücü birebir iddiası değildir. **Örnek aylık bütçe:** brüt satış 30 dirhem; bakır/odun 11; çırak 3; kira 4; gıda 6; ısınma/su 2; vergi/pazar payı 1; borç servisi 2; net 1 dirhem. Sipariş iptali veya hastalık bu fazlayı zarara çevirebilir. Ürün stok, müşteri güveni ve üretim süresiyle sınırlıdır. Borcun bir bölümü Hüsam'a, kalanı akrabalara aittir. Aile borcu bebeğe kişisel borç yazılmaz; miras ve hane imkânlarını etkiler. ## Yaşa göre yaşam **0–2:** doğum, beslenme, uyku, bakım, kardeşler, oyun; duyular ve dil yaşa uygun. **3–6:** konuşma, gözlem, mahalle, sayılarla oyun, arkadaşlık; olağanüstü ticari örüntü algısı fark edilebilir. **7–11:** uygun eğitimle okuma-yazma, hesap, atölye, pazar, dil; akran ilişkileri, stratejik oyunlar. **12–15:** çıraklık/öğrenim, gözetimli seyahat, zanaat, yerel siyaset; bağımsızlık arayışı. **16–24:** gerçek ticari kararlar, siyasi ittifak, kurum oluşturma; yetişkin ilişki ve evlilik kararları oyuncuya ait. **25–50:** ticaret ağları, özgün devlet kurma ihtimali, yönetim, diplomasi, savaş, çocukların yetişmesi. **51+:** sağlık, yaşlılık, veliaht eğitimi, miras, hanedan dalları, nesil geçişi. Bunlar zorunlu görev dizisi değil, fırsat pencereleridir. Oyuncu istemedikçe büyük zaman atlaması yoktur. ## Dört potansiyelin beceriye dönüşmesi **Ticari zekâ 100:** talep, kalite, maliyet, fiyat, fırsat ve ağları hızlı kavrar; piyasa bilgisi ve sermaye olmadan gelir yaratmaz. **Liderlik zekâsı 100:** motivasyon, teşvik, ekip örgütleme ve kriz yönetimini hızlı öğrenir; güven, meşruiyet ve kaynak gerekir. **Siyasi zekâ 100:** çıkar çatışmaları, güç dengeleri, kurumlar ve koalisyonları hızlı kavrar; istihbarat yoksa yanılabilir. **Savaş stratejisi 100:** manevra, lojistik, zamanlama, düşman niyeti ve komutanlıkta olağanüstü kavrayış; ordu ve güvenilir bilgi yoksa uygulanamaz. Ömer sosyal ortamlarda sıcak, esprili ve sempatiktir. Bu diplomasi avantajı olabilir, yanlış zamanda şaka itibar kaybettirebilir. Zekâ telepati veya ölümsüzlük değildir. ## Özgün devletin kurulması Ömer'e başlangıçta hiçbir devlet, ordu, taht veya toprak verilmez. Devlet kurma oyuncuya açık bir yükseliş yoludur; ticaret, toprak, diplomasi, hizmet, fetih, şehir birliği, vasallıktan bağımsızlık veya farklı siyasi yollarla gerçekleşebilir. İsterse devlet kurmadan büyük ticaret hanedanı kalabilir. Kurulan devletin **adı, başkenti, bayrağı, arması, dilleri, hukuk anlayışı, dinî kurumlarla ilişkisi, vergi, ordu, ticaret politikası, tebaa ilkeleri, veraset ve danışma kurulu** oyuncunun seçimleriyle belirlenir. Geçici tasarım etiketi 'Özgün Hanedan Devleti'dir; oyun başında mevcut değildir. Tanınma komşuların çıkarlarına, halkın kabulüne, vergilere, savunmaya ve çalışan kurumlara bağlıdır. Çok üstün hükümdar bile kıtlık, yolsuzluk veya isyanı tek emirle yok edemez. Halkların kültürel ve dinî çeşitliliği ve bağımsız tepkileri korunur. ## Tarihsel güç dengeleri Büyük Selçuklu: Alp Arslan, emirler, vezirlik ve bölgesel otorite. Abbâsî Halifeliği: Bağdat'taki dinî-siyasi meşruiyet. Bizans: batı sınırında büyük güç ve ticaret bağlantısı. Fâtımîler: bölgesel rakip yapı. Türkmen toplulukları: göç, askerî hizmet, yerleşim ve yerel ittifaklar. Batı Avrupa'da 1066 İngiltere taht mücadelesi, Kutsal Roma İmparatorluğu ve diğer hanedanlar bağımsız gelişir. Tarihsel olaylar koşullar uygunsa gelişebilir; oyun takvimi her sonucu zorla dayatmaz. Haber, mal ve ordu dönemin hızına bağlıdır. ## Uzun vadeli hanedan Soy ağacı ebeveyn, çocuk, kardeş, evlilik, vesayet ve yan kolları izler. Her çocuğun kendi mizacı, yeteneği, arzusu, sağlığı, sadakati, eğitim fırsatı ve ilişkileri vardır. Çocuklar ebeveynin kopyası değildir; dört 100/100 potansiyel sonraki nesle otomatik geçmez. Evlilikler ittifak, sevgi, mal paylaşımı ve miras tartışmaları yaratır. Ölümde cenaze, yas, borçlar, veraset, ortaklık ve mülk paylaşımı çözülür. Oyuncu uygun sonraki hanedan üyesini oynayarak devam eder; mirasçı yoksa yan kol, vesayet veya yeni kurucu seçenekleri sunulur, hiçbiri otomatik zafer değildir. Yüzyıllarca kayıt, destan, sır ve intikam aktarılır; belgeler kaybolabilir, bellek kusursuz değildir. ## Açılış sahnesi 17 Eylül 1066, sabaha karşı. İsfahan çarşı mahallesinde kerpiç-taş ev. Meryem yeni doğum yapmış, yakınları yanında. Zeynep merakla odaya bakıyor, iki yaşındaki Hasan uykulu. Ertan atölye siparişini ve borcu düşünürken oğlunun sesini duyuyor. Yusuf geçmişe dalmış; Hatice evin telaşını yönetiyor. Ömer yeni doğmuştur: duyular, ağlama, temas ve uyku ile etkileşir. Anlatıcı Ömer adına konuşmaz, düşünce veya eylem seçmez. İlk sahne sakin, insani ve açık uçludur.