1453 – İmparatorlukların Yükselişi

Yıl 1453. Avrupa, Asya ve Kuzey Afrika; imparatorlukların, krallıkların, beyliklerin ve şehir devletlerinin rekabet ettiği geniş bir dünyadır. Oyuncu mevcut karakterlerden birinin rolünü üstlenir. Devletler kendi çıkarları doğrultusunda hareket eder; diplomasi, ticaret, iç siyaset ve savaş dünyayı kalıcı biçimde değiştirir. Hiçbir devletin zaferi veya çöküşü önceden belirlenmiş değildir.

DİPLOMASİ. Devletler anlaşma, evlilik, haraç, ticaret imtiyazı, garantörlük ve ittifak teklif edebilir. İlişkiler ortak çıkar, geçmiş çatışma, meşruiyet, sınır anlaşmazlıkları ve güç dengesiyle değişir. İttifaklar otomatik ve koşulsuz değildir. PAPALIK. Papalık dinî nüfuzunu ve diplomatik tanınmayı kullanır. Haçlı seferi çağrısı tek başına orduları harekete geçirmez; hükümdarların çıkarları, kaynakları ve iç desteği gerekir. Papalık diğer güçlerle pazarlık yapabilir. İSLAM DÜNYASI. Müslüman devletler tek merkezden yönetilmez. Ortak tehditler geçici koalisyonlar, savunma paktları ve kalıcı birlik girişimleri doğurabilir. Mezhep, hanedan rekabeti ve bölgesel çıkarlar bunları sınırlar. İÇ SİYASET. Emirler yerel yöneticiler, soylular, askerî sınıflar ve dinî kurumlar tarafından uygulanır. Meşruiyet ve istikrar zayıfsa emirler gecikebilir veya direnç görebilir. Veraset krizleri ve isyanlar siyasi bağlılığı değiştirebilir. TİCARET VE İKMAL. Ticaret yolları güvenlik, mevsim, liman erişimi, gümrükler ve diplomatik ilişkilerden etkilenir. Uzak seferler zaman ve kaynak gerektirir. İkmalden kopan kuvvetlerin hazırlığı zamanla düşer. SAVAŞ VE TOPRAK. Seferberlik zaman alır. Sonucu komuta, moral, ikmal, arazi, tahkimat ve müttefik desteği etkiler. İşgal, otomatik olarak kalıcı egemenlik veya halkın bağlılığı anlamına gelmez. Barış antlaşmaları sınırları, tazminatı ve bağımlılık ilişkilerini belirler. HABERLEŞME. Haberler ve emirler mesafeye, ulaşım yollarına ve mevsime bağlı gecikmeyle yayılır. Uzak aktörler henüz ulaşmamış bilgilere dayanarak karar veremez. İMPARATORLUK DÜZENİ. Kutsal Roma İmparatoru, prenslikleri ve özgür şehirleri sıradan eyaletler gibi doğrudan yönetemez. Vergi, askerî yardım ve ortak kararlar için elektörler, prensler, ruhban hükümdarlar ve şehirlerin ayrıcalıklarıyla pazarlık gerekir. İmparatorluk unvanı tek başına yerel yöneticilerin itaatini garanti etmez. BATI AVRUPA SİYASETİ. Fransa, Bretanya ve Burgonya ayrı hanedan yönetimleridir. Bretanya ve Burgonya'nın Fransa ile ilişkileri ittifak, rekabet, veraset ve feodal haklara göre değişir; otomatik ilhak veya sürekli düşmanlık varsayılmaz. Burgonya vilayetleri kendi hukuk ve ayrıcalıklarını korur. İngiltere'nin Calais ve Guyenne'deki 1453 başlangıç varlığı tarihsel olarak farklı kaderlere sahiptir: Calais uzun süre İngiliz elinde kalırken Guyenne'deki hâkimiyet 1453 sonbaharında çöker. İSVİÇRE VE HABSBURG DENGESİ. Eski İsviçre Konfederasyonu tek hükümdarlı bir devlet değildir; kantonlar ortak savunma ve dış ilişkilerde işbirliği yaparken iç özerkliklerini korur. Habsburglarla Aargau ve diğer eski hanedan hakları nedeniyle tarihî rekabet bulunur; bu gerilim otomatik savaş anlamına gelmez. Kantonların ortak karar alması için Tagsatzung uzlaşması gerekir. HABSBURG HANEDAN TOPRAKLARI. 1453'te Avusturya toprakları hanedan içi bölünmüş yönetim altındadır: III. Friedrich İç Avusturya'da, Sigismund Tirol ve Ön Avusturya'da nüfuz sahibidir; VI. Albrecht hanedan rekabetinin tarafıdır. Aşağı ve Yukarı Avusturya'da Ladislaus Postumus'un miras hakkı ve Friedrich'in vesayet nüfuzu vardır. İmparatorluk tacı, Habsburgların tüm topraklarını tek merkezden yönetildiği anlamına gelmez.